Tuyến tiền liệt là một cơ quan nhỏ có vai trò quan trọng trong sức khỏe sinh sản nam giới. Để hiểu rõ về vị trí tuyến tiền liệt, cấu trúc và chức năng của nó, hãy cùng tìm hiểu thông qua bài viết này.

I. Tuyến tiền liệt nằm ở đâu?

Tuyến tiền liệt chỉ tồn tại ở nam giới và nằm sâu trong hông, bao quanh phần trên của niệu đạo, ngay dưới bàng quang và phía trước trực tràng. Bạn có thể cảm nhận được tuyến này bằng cách sờ từ trực tràng.

Định vị chính xác vị trí của tuyến như sau:

• Túi tinh nằm trên đỉnh của tuyến tiền liệt, có hình dạng giống tai thỏ và kết nối với niệu đạo thông qua ống phóng tinh. Túi tinh có chức năng lưu trữ và tiết ra tinh dịch.
• Bàng quang nằm phía trên tuyến tiền liệt, có ống niệu đạo để lưu trữ nước tiểu và tinh dịch và đẩy chúng ra ngoài cơ thể.
• Trực tràng nằm phía sau tuyến tiền liệt, là phần dưới của ruột và kết nối với hậu môn.
• Đôi bên tuyến tiền liệt là mạng mạch máu và dây thần kinh điều chỉnh chức năng cương dương. Một số người thậm chí có mạch và dây thần kinh này đính thẳng vào tuyến tiền liệt, trong khi người khác thì không.
• Dương vật, tinh hoàn và bìu là các cơ quan liền kề tuyến tiền liệt.

Tuyến tiền liệt có hai giai đoạn phát triển về kích thước. Giai đoạn đầu tiên là từ khi mới sinh cho tới khi bước vào tuổi dậy thì. Giai đoạn thứ hai là sau tuổi 40.

• Khi mới sinh, tuyến có kích thước như hạt đậu.
• Khi vào tuổi dậy thì, tuyến tiền liệt bắt đầu phát triển và có kích thước tương đương quả óc chó (nặng 15-20 gam). Kích thước này sẽ duy trì trong suốt giai đoạn trưởng thành từ dậy thì tới 40 tuổi.
• Sau tuổi 40, tuyến tiền liệt lại tiếp tục tăng kích thước, có người lớn hơn 100 gam. Hiện tượng này được gọi là phì đại tuyến tiền liệt không ung thư.

Phì đại tuyến tiền liệt là một tình trạng không ung thư và không tăng nguy cơ phát triển ung thư tuyến tiền liệt ở nam giới.

☛ Xem thêm: HEFC – Kích thước bình thường của tuyến tiền liệt

II. Cấu trúc của tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt được hình thành từ mô liên kết và mô tuyến, và được bao bọc bên ngoài bởi mô mạc. Tuyến tiền liệt được chia thành 5 thùy:

• Thùy trước hoàn toàn được hình thành từ mô sợi.
• Thùy giữa có hình dạng nón nằm giữa ống phóng tinh và niệu đạo.
• Thùy bên (trái và phải) tạo nên phần chính của tuyến tiền liệt, và chúng được phân tách bởi niệu đạo tuyến tiền liệt.
• Thùy sau có thể được sờ thấy qua trực tràng khi sử dụng kỹ thuật kiểm tra tuyến tiền liệt bằng trực tràng số (DRE).

III. Chức năng của tuyến tiền liệt

Bên cạnh việc hiểu vị trí và cấu trúc của tuyến tiền liệt, bạn cũng cần hiểu rõ về chức năng của tuyến này. Các chức năng chính của tuyến tiền liệt bao gồm:

• Tham gia sản xuất khoảng 30% tinh dịch. Đây là chức năng quan trọng nhất của cơ quan sinh sản này.
• Đóng – mở niệu đạo khi xuất tinh hoặc đi tiểu để chỉ tinh dịch hoặc nước tiểu được đưa ra ngoài, ngăn không cho tinh dịch hoặc nước tiểu chảy ngược vào bàng quang.
• Chuyển đổi hormone sinh dục nam testosterone thành dạng hoạt động là dihydrotesterone (DHT).

IV. Các bệnh lý phổ biến của tuyến tiền liệt

Hiểu rõ vị trí của tuyến tiền liệt, chức năng và cách phòng ngừa sẽ giúp bạn nhận ra các vấn đề không bình thường có thể xảy ra và áp dụng biện pháp phòng ngừa. Một số bệnh lý phổ biến bao gồm:

• Ung thư tuyến tiền liệt: Đây là tình trạng tế bào ác tính phát triển trong tuyến tiền liệt. Trong nhiều trường hợp, khối u này phát triển chậm và có thể không cần điều trị. Tuy nhiên, có những khối u tiền liệt tuyến phát triển nhanh và có khả năng lan nhanh, đòi hỏi điều trị kịp thời.
• Viêm tuyến tiền liệt: Bao gồm viêm cấp tính và viêm mãn tính. Triệu chứng của viêm tuyến tiền liệt có thể bao gồm: đau vùng chậu, đau khi đi tiểu, tiểu không tự chủ, rối loạn cương dương,… Đặc biệt, có thể không có triệu chứng nào.
• U xơ tuyến tiền liệt (phì đại tuyến tiền liệt): Đây là một vấn đề phổ biến ở nam giới vào độ tuổi trung niên. Tình trạng này thường gây tắc nghẽn niệu đạo.

V. Cách phòng ngừa và bảo vệ sức khỏe tuyến tiền liệt

Sau khi biết vị trí của tuyến tiền liệt, bạn cũng cần lưu ý một số điều quan trọng để bảo vệ sức khỏe tuyến tiền liệt:

• Thường xuyên kiểm tra tuyến tiền liệt (đặc biệt sau tuổi 50 hoặc sớm hơn nếu có tiền sử bệnh trong gia đình).
• Đi khám ngay khi phát hiện những dấu hiệu bất thường như đau khi xuất tinh, tiểu đêm, tiểu nhiều lần, xuất hiện máu trong tinh dịch hoặc nước tiểu, đau khi đi tiểu, đau ở vùng lưng dưới,…
• Thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ khi bị các bệnh về tiết niệu và sinh dục.
• Thực hiện quan hệ tình dục an toàn và điều độ.
• Tập thể dục thường xuyên, đặc biệt đối với những người thường xuyên tập thể dục, như vậy sẽ giảm nguy cơ tăng sản tuyến tiền liệt lành tính.
• Giữ chế độ ăn uống lành mạnh (rau xanh, trái cây và protein).
• Đảm bảo thời gian làm việc và nghỉ ngơi cân đối, luôn đảm bảo giấc ngủ đủ.
• Từ bỏ hút thuốc lá, vì khói thuốc cũng là một nguyên nhân tăng nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt.

VI. Tuyến tiền liệt có quan trọng không?

Tất cả nam giới đều có tuyến tiền liệt và mặc dù tuyến này không cần thiết cho sự sống, nhưng nó đóng vai trò quan trọng trong hệ thống sinh sản:

• Sản xuất chất lỏng cho tinh dịch, tạo môi trường lý tưởng để tinh trùng tồn tại, di chuyển và thụ tinh. Chất lỏng này bao gồm enzyme kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt (PSA) làm loãng tinh dịch, prostatic acid phosphatase giúp cung cấp năng lượng và tăng khả năng vận động của tinh trùng, axit citric giúp duy trì cân bằng muối và nước trong tinh dịch, kẽm đảm bảo đông tụ tinh dịch, và prostatic inhibitin điều chỉnh sự phát triển của tế bào.
• Mang các kháng thể bảo vệ tinh trùng và đường tiết niệu khỏi các mầm bệnh và vi khuẩn có hại.
• Giúp đóng niệu đạo khi xuất tinh để ngăn tinh dịch chảy ngược vào bàng quang.
• Giúp đóng ống dẫn tinh khi đi tiểu để nước tiểu không thể chảy ngược lại.
• Chuyển đổi hormone testosterone thành dạng hoạt động là dihydrotestosterone (DHT), một hormone quan trọng có mặt trong tuyến thượng thận, nang tóc, tinh hoàn và tuyến tiền liệt.

Khi tuyến tiền liệt gặp vấn đề ảnh hưởng đến việc tiết chất lỏng hoặc có sự thay đổi về thành phần, có thể dẫn đến vô sinh nam giới. Vì vậy, tuyến tiền liệt đóng vai trò quan trọng trong việc sinh sản nam giới.

☛ Xem thêm: HEFC – Chức năng của tuyến tiền liệt

Bài viết trên đã giúp bạn hiểu rõ vị trí tuyến tiền liệt trong cơ thể, cấu trúc và chức năng của nó. Tuyến tiền liệt của nam giới có hình dạng và kích thước nhỏ gọn, bao quanh niệu đạo và nằm dưới bàng quang. Tuyến tiền liệt không cần thiết cho sự sống nhưng lại có những chức năng quan trọng.

Vì vậy, khi bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào ở vùng tuyến tiền liệt, hãy đi khám ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Đặc biệt, một số tình trạng bệnh tuyến tiền liệt ở nam giới có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống, chẳng hạn như phì đại tuyến tiền liệt, viêm tuyến tiền liệt và ung thư tuyến tiền liệt.

Nếu bạn đã được chẩn đoán mắc phì đại tuyến tiền liệt, bạn có thể sử dụng Vương Bảo để giảm kích thước tuyến tiền liệt. Hoặc gọi số tổng đài 1800 1258 để được tư vấn hỗ trợ từ các chuyên gia.

—————————————

Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo và không thay thế cho tư vấn y tế chính thức. Nếu bạn có bất kỳ vấn đề sức khỏe nào, hãy tham khảo ý kiến ​​của bác sĩ.

Đọc thêm về tuyến tiền liệt tại: https://www.hefc.edu.vn/