Mỗi người chúng ta đều có một họ tên riêng để biết rõ nguồn gốc và họ hàng trong gia đình. Họ chính là điều nhận dạng huyết thống và tổ tiên của chúng ta. Đất nước Việt Nam có nhiều dân tộc, điều này khiến cho họ cũng đa dạng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về Họ Mai – người dân tộc và nguồn gốc của họ.
Họ Mai – Người dân tộc là gì?
Họ Mai là một trong những dòng họ nội sinh và có ảnh hưởng sâu sắc đến lịch sử dân tộc Việt Nam. Họ Mai thuộc vùng văn hóa Đông Á và hiện tại đã rất hiếm. Họ Mai tập trung nhiều ở các khu vực miền Bắc Trung Bộ như Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Trị và khu vực Bắc Bộ như Hưng Yên, Nam Định.

Nguồn gốc của họ Mai
Họ Mai An Tiêm
Theo cuốn sách “Gia tộc họ Mai” xuất bản lần đầu vào năm 2010, thượng thuỷ tổ của họ Mai là ngài Mai An Tiêm (Mai Yển), con rể vua Hùng Duệ Vương (400-258 TCN), ông là tổ của nghề trồng dưa hấu tại Việt Nam.
Theo gia phả của họ Mai làng Hậu Trạch, trong thời vua Hùng Vương thứ 6, Mai Yển nhờ nhiều công trạng đã được nhà vua yêu mến và kết hôn với một con gái của vua. Mỗi khi có lễ trọng, vua đều tặng quà cho Mai Yển, nhưng ông đã nói: “của biếu là của lo, của cho là của nợ”.
Vua cảm thấy bực bội và bọn nịnh thần nói xấu Mai Yển, vua đã đày Mai Yển cùng vợ con ra đảo hoang. Nhờ có loài quạ tha mang quả dưa về ăn, Mai Yển gieo hạt dưa và cây đã trổ quả, nuôi sống gia đình Mai Yển. Từ đó, quả dưa hấu ra đời.
Khi dưa hấu trở nên phổ biến, gia đình Mai Yển không thể ăn hết, họ đã khắc chữ lên vỏ quả và bỏ xuống biển. Thủy triều đẩy các quả dưa vào bờ, quan quân tiếp nhận và mọi người cùng ăn và vui mừng. Vua biết Mai Yển và vợ con không chết mà vẫn quan tâm đến nhà vua, vì vậy vua đã đưa Mai Yển trở về và phong ông lại.
Bà Tổ họ Mai – Lê Thị Hoa
Có thể khẳng định họ Mai ở Nga Thiện đã tồn tại từ trước kỷ lục Hai Bà Trưng (theo tài liệu ghi chú ở đền thờ họ Mai). Đây cũng là họ Mai được phát hiện sớm nhất cho đến nay.
Họ Mai bắt đầu từ ông Mai Thông, bạn thân của ông Lê Thái. Ông Lê Thái là cha của bà Lê Thị Hoa và sau này ông Lê Thái đã kết hôn với con gái ông Mai Tiến. Vì vậy, ông Mai Tiến là người khởi đầu cho dòng tộc họ Mai. Dòng tộc này bắt nguồn từ xã Phú Cốc, huyện Thiên Bản, phủ Nghĩa Hưng, đạo Sơn Nam (nay là huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định) và được ghi chép lần đầu từ ông Mai Thông.

Khi ông Mai Tiến bị Tô Định bắt về làm tri huyện Gia Lâm, ông buộc phải đưa vợ con về huyện lỵ. Khi Tô Định âm mưu giết ông Mai Tiến, mẹ con bà Lê Thị Hoa đã bỏ đi để sinh sống ẩn cư và tập hợp nghĩa binh để chống lại Tô Định. Sau trận thua, mẹ con bà chạy vào trang An Nội, huyện Nga Sơn để ẩn cư và thành lập một khu dân cư tạo thành trang đông đúc ở đây.
Khi Hai Bà Trưng khởi nghĩa, mẹ con bà cũng tham gia vào quân đội Hai Bà Trưng và bà Lê Thị Hoa trở thành nữ tướng. Bốn người con trai của bà cũng gia nhập quân đội Tả Hữu tiền phong. Sau khi Hai Bà Trưng đánh bại Tô Định, các người có công được phong quan tước. Mẹ con bà không nhận chức mà chỉ xin được phong cho đất trang An Nội huyện Nga Sơn.
Vua Trưng đồng ý và ban cho mẹ con bà một danh phận ở huyện Nga Sơn. Mẹ con bà quay về trang An Nội huyện Nga Sơn, thành lập ấp và thu hút họ Mai ở Phú Cốc, họ Lê ở Thượng Linh và các gia tộc khác tới đây sinh sống. Dân làng gọi họ Mai là trưởng trong làng.
Họ Mai trên đất nước Việt Nam
Dưới đây là một số họ Mai trên đất nước Việt Nam:
- Họ Mai Thế Đại tôn Hậu Trạch, Thanh Hóa
- Họ Mai Thế Tế Nga Nhân, Thanh Hóa
- Họ Mai Thế, Nga Hải, Thanh Hóa
- Họ Mai Ngọc, Nga An, Thanh Hóa
- Họ Mai Đức Ngũ Kiên, Nga Thiện, Thanh Hóa
- Họ Mai Trọng Yên Ninh, Nga Yên, Thanh Hóa
- Họ Mai Văn Yên Hạnh, Nga Mỹ, Thanh Hóa
- Họ Mai xóm Dù, Mại Đức, Nga Hưng, Thanh Hóa
- Họ Mai xóm Hưng Lại, Nga Hưng, Thanh Hóa
- Họ Mai xóm Hưng Bắc, Nga Hưng, Thanh Hóa
- Họ Mai Chấn Trung Thành, Thanh Hóa
- Họ Mai Xuân Bắc Thành, Thanh Hóa
- Họ Mai làng Mật Kỳ, Nga Trường, Thanh Hóa
- Họ Mai Văn Nga Nhân, Thanh Hóa
- Họ Mai làng Đông Thành, Thanh Hóa
- Họ Mai Sĩ Nga Hải, Thanh Hóa
- Họ Mai Phúc Quang Lộc, huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa
- Họ Mai Phú Nhi, Hưng Lộc, huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa
- Họ Mai Bồng Trung, Vĩnh Tân, huyện Vĩnh Lộc, Thanh Hóa
- Họ Mai làng Đọ, Thiệu Khánh, Thanh Hóa
- Họ Mai Thế Vân Yên, Hà Vân, Thanh Hóa
- Họ Mai Quang Mai Xá và Mai Huy Trung Xá, tỉnh Hải Dương
- Họ Mai An Lãng, Trực Chính, Nam Định
- Họ Mai An Lãng, Nam Định
- Họ Mai xã Hải Hậu, huyện Hải Hậu, Nam Định
- Họ Mai Giao Tiến, huyện Giao Thủy, Nam Định
- Họ Mai Kiên Lao, Xuân Kiên, Nam Định
- Họ Mai An Ninh, An Lão, Bình Lục, Hà Nội
- Họ Mai Yên Lạc, Đồng Hóa, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam
- Họ Mai Cao Lãm, Cao Thành, Ứng Hòa, Hà Nội
- Họ Mai Phương Liệt, quận Thanh Xuân, Hà Nội
- Chi họ Mai Thế Dực, Trung Tự, Hà Nội
- Chi họ Mai Thế Trạm, Giáp Bát, Hà Nội
- Họ Mai Định Công, Thanh Xuân, Hà Nội

- Họ Mai Sài Sơn, Quốc Oai, Chùa Thầy, Hà Nội
- Họ Mai Hồng Giang, huyện Đông Hưng, Thái Bình
- Họ Mai phủ Kiến Xương, An Khang, Thái Bình
- Họ Mai Thái Thuần, Thái Bình
- Họ Mai Tiên Lãng, Hải Phòng
- Chi 3 Mai Thạch, Vinh Quang, Hải Phòng
- Họ Mai Ba Đông, Phan Sào Nam, Hưng Yên
- Họ Mai Quy Hòa, huyện Quỳnh Lưu, Nghệ An
- Họ Mai xã Quỳnh Yên, huyện Quỳnh Lưu, Nghệ An
- Họ Mai xã Thái Sơn, huyện Đô Lương, Nghệ An
- Họ Mai Long Bồ, Bắc Sơn, huyện Đô Lương, Nghệ An
- Họ Mai xã Cát Văn, huyện Thanh Chương, Nghệ An
- Họ Mai xã Hậu Thành, Nghệ An
- Họ Mai xã Đông Thành, Nghệ An
- Họ Mai xã Long Điền, Cao Sơn, huyện Anh Sơn, Nghệ An
- Họ Mai thị trấn Hoàng Mai, huyện Quỳnh Lưu, Nghệ An
- Họ Mai làng Phú Thọ, xã Long Thành, huyện Yên Thành, Nghệ An
- Họ Mai xã Lưu Sơn, huyện Đô Lương, Nghệ An
- Họ Mai xã Thanh Hưng, huyện Thanh Chương, Nghệ An
- Họ Mai làng Phú Lĩnh, Linh Sơn, huyện Anh Sơn, Nghệ An
- Họ Mai xã Nghi Xuân, huyện Nghi Lộc, Nghệ An
- Họ Mai phường Nghi Thủy, Thị xã Cửa Lò, Nghệ An
- Họ Mai phường Nghi Tân, Thị xã Cửa Lò, Nghệ An
- Họ Mai làng Liễu Nha, Thanh Lâm, huyện Thanh Chương, Nghệ An
- Họ Mai vùng cửa Sông Lam tỉnh Nghệ An
- Họ Mai làng Cổ Đạm, huyện Nghi Xuân, Hà Tĩnh
- Họ Mai xã Hồng Lộc, Hà Tĩnh
- Họ Mai Tân Lộc, huyện Lộc Hà, Hà Tĩnh
- Họ Mai La Sơn, Tùng Ảnh, Hà Tĩnh
- Họ Mai Phúc Ấm, huyện Hương Khê, Hà Tĩnh
- Họ Mai Khắc, Quần Ngọc, Khánh Lộc, Hà Tĩnh
- Họ Mai làng Mai Hồ, Đức Yên, Hà Tĩnh
- Họ Mai Thạch Đài, Hà Tĩnh
- Họ Mai xã Thạch Sơn, Hà Tĩnh
- Họ Mai xã Thạch Thanh, Hà Tĩnh
- Họ Mai Bùi xá, Phù Việt, Hà Tĩnh
- Họ Mai Đơn Sa, Quảng Phúc, Quảng Bình
- Họ Mai Thọ Linh, Quảng Sơn, Quảng Bình
- Tiểu chi Họ Mai Tân An, Quảng Thanh, Quảng Bình
- Họ Mai Đông Lai, Quảng Trị
- Họ Mai Phương Lang, Hải Ba, Quảng Trị
- Họ Mai Thủy Khê, Gio Mỹ, huyện Gio Linh, Quảng Trị
- Họ Mai làng Thượng Nghĩa, Cam Giang, Cam Lộ, Quảng Trị
- Họ Mai Khắc, Kim Long, Thừa Thiên Huế
- Họ Mai Đăng, Tân Lưu, Hòa Hải, Đà Nẵng
- Họ Mai Phước Lý, Hòa Minh, Đà Nẵng
- Họ Mai Đức Hòa, Đại Nghĩa, Quảng Nam
- Họ Mai Đại An, Quảng Nam
- Họ Mai Văn An Khương, Đại Chánh, Quảng Nam
- Họ Mai Nông Sơn, Điện Phước, Quảng Nam
- Họ Mai La Huân, xã Điện Bàn, Quảng Nam
- Họ Mai Phú Lạc, Bình Thành, Bình Định
- Họ Mai Tĩnh Giang, Hiệp Phước, Bình Định
- Họ Mai Thạnh Mỹ, Tam Quan, Bình Định
- Họ Mai Khánh Hòa
- Họ Mai Hòa Thạnh, An Hải, Ninh Thuận
- Họ Mai Thạnh Hội, Bình Dương
- Tiểu chi Họ Mai Nhơn Đức, Nhà Bè, Gia Định, Hồ Chí Minh
- Tiểu chi Họ Mai Linh Xuân, Thủ Đức, Hồ Chí Minh
- Tiểu chi Mai Kim Thời, quận Bình Thạnh, Hồ Chí Minh
- Tiểu chi Mai Ấp Trung, Tân Thông Hội, Củ Chi, Hồ Chí Minh
- Tiểu chi Họ Mai Thạnh Lợi, Long An
- Họ Mai Châu Phú, An Giang
- Họ Mai Bá, Long Sơn, huyện Cần Đước, Long An
- Họ Mai Tân Xuân, huyện Cần Giuộc, Long An
- Họ Mai Mỹ Thiện, huyện Cái Bè, Tiền Giang
- Họ Mai Mỹ Lương, huyện Cái Bè, Tiền Giang
- Họ Mai Đăng, xã An Trường, Trà Vinh
Trên đây là những thông tin về Họ Mai – người dân tộc và nguồn gốc của họ tại Việt Nam. Họ Mai là một trong những dòng họ độc đáo ở Việt Nam và có thể tạo ấn tượng mạnh cho người nghe. Hy vọng bài viết này hữu ích đối với bạn và chúng tôi mong được gặp lại bạn trong những bài chia sẻ khác.
HEFC có lịch khai giảng mới, bạn có thể tìm hiểu tại https://www.hefc.edu.vn/ và đăng ký ngay để trở thành một phần trong cộng đồng đồng điểm chất lượng trên trang web của chúng tôi.
