Tổng Quan Về Xenlulozơ
Xenlulozo là gì?
Xenlulozơ, hay còn được gọi là Xenlulo, là một hợp chất hữu cơ phổ biến có mặt trên trái đất. Đây là một chất rắn có hình dạng sợi, màu trắng và không mùi. Hóa chất này được khám phá bởi nhà hóa học người Pháp Anselme Payen vào những năm 1838 và hiện nay đã được ứng dụng rộng rãi trong cuộc sống và công nghiệp.
Công thức của Xenlulozơ
Xenlulozơ có công thức phân tử là [(C6H10O5)]n hoặc [C6H7O2(OH)3]n. Đây là một polime không phân nhánh, không xoắn, và có khối lượng phân tử rất lớn, được hình thành từ các mắt xích β glicozit.
Xenlulozơ có ở đâu?
Trong tự nhiên, Xenlulozơ là một thành phần chính cấu tạo nên lớp màng tế bào thực vật. Nó chiếm tỷ lệ lớn trong bông (hơn 95%), đay, gai, tre nước (hơn 50%), và cũng có mặt trong rơm, lau sậy, gai dầu, bã mía, và vỏ cây dâu tằm. Mặc dù không tồn tại trong hệ tiêu hóa của con người, Xenlulozơ lại đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp chất xơ cho thực phẩm và có lợi cho sức khỏe.
Xenlulozơ thuộc loại nào?
Trong lĩnh vực hóa học, Xenlulozơ thuộc loại polisaccarit, đó là một thành phần chính trong việc tạo thành lớp màng tế bào thực vật. Không thuộc loại monosaccarit hay lipit.
Xenlulozo triaxetat
Xenlulozo triaxetat là một sản phẩm được chế tạo từ Xenlulo và anhidrit axetic. Công thức hóa học của nó là [C6H7O2(OOCCH3)3]n[C6H7O2(OOCCH3)3]n. Sản phẩm này được sử dụng phổ biến làm chất dẻo để tạo thành tơ sợi.
Tính Chất Hóa Lý Của Xenlulozơ
Tính Chất Vật Lý
- Ngoại quan: Xenlulozơ có dạng bột màu trắng và có độ bền cao nhờ các liên kết hidro bền chắc giữa các chuỗi xenlulozơ.
- Tính tan: Xenlulozơ tan trong dung môi hữu cơ nhưng không tan trong nước.
- Giác quan: Không mùi, không vị.
- Khối lượng mol: 162,156g/mol.
- Mật độ: 1,5 g/cm3.
- Điểm nóng chảy: 260 độ C.
Tính Chất Hóa Học
- Phản ứng thủy phân: Xenlulozơ có thể được thủy phân bằng axit H2SO4 70% để tạo ra glucozơ.
- Phản ứng este hóa: Xenlulozơ phản ứng với HNO3/H2SO4 để tạo ra Xenlulozo trinitrat, một chất màu vàng không tạo khói và không tàn cháy.
- Tạo thành Xenlulozơ triaxetat: Xenlulozơ tác dụng với anhidrit axetic để tạo thành Xenlulozơ triaxetat.
- Tham gia phản ứng oxi hóa: Xenlulozơ phản ứng với oxi để tạo ra CO2 và nước.
Phương Pháp Điều Chế Xenlulozơ
Trong tự nhiên, Xenlulozơ có thể được tổng hợp từ các nguồn thực vật như bông, rơm, cây rạ, bỏ cây, bã mía, v.v. Trong công nghiệp, Xenlulo được sản xuất bằng cách nấu các nguyên liệu thực vật trong dung dịch sulfit hoặc dung dịch kiềm. Các nguyên liệu thu được sau đó được tẩy trắng để loại bỏ lignin.
Ứng Dụng Phổ Biến Của Xenlulozơ
- Sản xuất giấy và bìa giấy.
- Bổ sung chất xơ trong thực phẩm.
- Sử dụng làm chất phụ gia trong thực phẩm.
- Đóng vai trò là chất bảo quản trong phomat và chống vón cục.
- Chế tạo thuốc nổ trong ngành quân sự.
- Hấp thụ các ion và trao đổi các ion natri và kali trong ruột, giúp giảm tỷ lệ natri và kali trong máu và hạ huyết áp.
HEFC
Đọc thêm về Xenlulozơ và các chủ đề liên quan tại HEFC. Chúng tôi cung cấp những kiến thức chất lượng và đáng tin cậy trong lĩnh vực hóa học và khoa học tự nhiên.
